{"id":666,"date":"2016-06-16T18:02:29","date_gmt":"2016-06-16T16:02:29","guid":{"rendered":"https:\/\/old.mnw.org.pl\/?p=666"},"modified":"2017-08-31T18:07:05","modified_gmt":"2017-08-31T16:07:05","slug":"komentarz-wyrok-europejskiego-trybunalu-praw-czlowieka-w-sprawie-chapin-charpentier-przeciwko-francji","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/old.mnw.org.pl\/wp\/komentarz-wyrok-europejskiego-trybunalu-praw-czlowieka-w-sprawie-chapin-charpentier-przeciwko-francji\/","title":{"rendered":"Komentarz: Wyrok Europejskiego Trybuna\u0142u Praw Cz\u0142owieka w sprawie Chapin i Charpentier przeciwko Francji"},"content":{"rendered":"<p>Skar\u017c\u0105cy \u2013 St\u00e9phane Chapin i Bertrand Charpentier \u2013 w 2004 r. zawarli ma\u0142\u017ce\u0144stwo przed burmistrzem B\u00e8gles, kt\u00f3ry sporz\u0105dzi\u0142 tak\u017ce akt ma\u0142\u017ce\u0144stwa wbrew sprzeciwowi prokuratora i pomimo tego, \u017ce w 2004 r. zawarcie ma\u0142\u017ce\u0144stwa pomi\u0119dzy dwoma m\u0119\u017cczyznami we Francji nie by\u0142o mo\u017cliwe. Na wniosek prokuratora s\u0105dy krajowe uniewa\u017cni\u0142y ma\u0142\u017ce\u0144stwo skar\u017c\u0105cych, kt\u00f3r\u0105 to decyzj\u0119 utrzyma\u0142 w mocy francuski S\u0105d Najwy\u017cszy.<\/p>\n<p>Skar\u017c\u0105cy wnie\u015bli skarg\u0119 do Europejskiego Trybuna\u0142u Praw Cz\u0142owieka zarzucaj\u0105c Francji naruszenie art. 12 (prawo do zawarcia ma\u0142\u017ce\u0144stwa) w zwi\u0105zku z art. 14 (zakaz dyskryminacji) Konwencji o ochronie praw cz\u0142owieka i podstawowych wolno\u015bci oraz art. 8 (prawo do poszanowania \u017cycia prywatnego i rodzinnego) w zwi\u0105zku z art. 14 Konwencji.<\/p>\n<p>Trybuna\u0142 uzna\u0142, \u017ce nie dosz\u0142o do naruszenia Konwencji poprzez uniemo\u017cliwienie zawarcia zwi\u0105zku ma\u0142\u017ce\u0144skiego skar\u017c\u0105cym. Odwo\u0142a\u0142 si\u0119 przy tym do zapad\u0142ych wcze\u015bniej wyrok\u00f3w (w sprawach Schalk i Kopf przeciwko Austrii, H\u00e4m\u00e4l\u00e4inen przeciwko Finlandii i Oliari i inni przeciwko W\u0142ochom) i przypomnia\u0142, \u017ce instytucja ma\u0142\u017ce\u0144stwa uleg\u0142a znacznym przeobra\u017ceniom spo\u0142ecznym od czasu uchwalenia Konwencji, cho\u0107 nadal nie istnieje europejski konsensus co do kwestii r\u00f3wno\u015bci ma\u0142\u017ce\u0144skiej. Umo\u017cliwienie lub zakaz zawierania ma\u0142\u017ce\u0144stw jednop\u0142ciowych nadal nale\u017cy wobec tego do decyzji pa\u0144stw cz\u0142onkowskich Rady Europy. Ponownie Trybuna\u0142 zaznaczy\u0142, \u017ce instytucja ma\u0142\u017ce\u0144stwa posiada konotacje spo\u0142eczne i kulturowe g\u0142\u0119boko zakorzenione i r\u00f3\u017cne dla r\u00f3\u017cnych spo\u0142ecze\u0144stw i z tego powodu nie jest jego rol\u0105 pospieszanie czy zast\u0119powanie w\u0142adzy pa\u0144stwowej w rozpoznawaniu potrzeb spo\u0142ecznych i odpowiadaniu na nie (\u00a7 36 wyroku).<\/p>\n<p>Trybuna\u0142 nie dostrzeg\u0142 na razie powodu dla zmiany swojego stanowiska, zwa\u017cywszy na niewielki up\u0142yw czasu od wydania wyrok\u00f3w w sprawie H\u00e4m\u00e4l\u00e4inen i Oliari \u2013 odnotowuje jednak\u017ce, \u017ce we Francji ju\u017c po wniesieniu skargi do Trybuna\u0142u, w 2013 r., umo\u017cliwiono zawieranie ma\u0142\u017ce\u0144stw parom os\u00f3b tej samej p\u0142ci (\u00a7 39 i 51 wyroku).<\/p>\n<p>Za istotne Trybuna\u0142 uzna\u0142, \u017ce w momencie sk\u0142adania skargi skar\u017c\u0105cy mieli mo\u017cliwo\u015b\u0107 zinstytucjonalizowania swojego zwi\u0105zku w innej formie \u2013 <em>un pacte civil de solidarit\u00e9<\/em> \u2013 przewidzianej przez Kodeks cywilny, kt\u00f3ra przyznaje partnerom szereg praw i obowi\u0105zk\u00f3w fiskalnych, maj\u0105tkowych i socjalnych (\u00a7 49). Z tego powodu, sytuacja w sprawie Chapin i Charpentier jest inna ni\u017c sytuacja skar\u017c\u0105cych w sprawach, w kt\u00f3rych Trybuna\u0142 uzna\u0142 naruszenie art. 8 w zw. z art. 14 Konwencji \u2013 w sprawie Vallianatos prawo greckie umo\u017cliwia\u0142o zawarcie zwi\u0105zk\u00f3w partnerskich wy\u0142\u0105cznie osobom r\u00f3\u017cnej p\u0142ci, a w sprawie Oliari prawo w\u0142oskie nie przewidywa\u0142o \u017cadnej formy instytucjonalizacji zwi\u0105zk\u00f3w partnerskich (\u00a7 50).<\/p>\n<h2><strong>Wnioski dla Polski<\/strong><\/h2>\n<p>ETPCz zdaje sobie spraw\u0119, \u017ce stwierdzenie naruszenia Konwencji przez pa\u0144stwa uniemo\u017cliwiaj\u0105ce zawieranie ma\u0142\u017ce\u0144stw jednop\u0142ciowych samo w sobie nie zbuduje spo\u0142ecznego poparcia dla r\u00f3wno\u015bci ma\u0142\u017ce\u0144skiej. W\u0142adze pa\u0144stwowe dzi\u015b jeszcze \u2013 tj. w czerwcu 2016 r. \u2013 ciesz\u0105 si\u0119 pewnym marginesem swobody je\u015bli chodzi o przyznanie prawa do zawarcia ma\u0142\u017ce\u0144stwa bez wzgl\u0119du na orientacj\u0119 seksualn\u0105. Nale\u017cy si\u0119 jednak liczy\u0107 z tym, \u017ce wraz z rosn\u0105c\u0105 liczb\u0105 pa\u0144stw Rady Europy umo\u017cliwiaj\u0105cych zawieranie ma\u0142\u017ce\u0144stw \u2013 nie tylko zwi\u0105zk\u00f3w partnerskich \u2013 bez wzgl\u0119du na p\u0142e\u0107 i orientacj\u0119 seksualn\u0105 ma\u0142\u017conk\u00f3w, Trybuna\u0142 zmieni dotychczasowe stanowisko i uzna brak r\u00f3wno\u015bci ma\u0142\u017ce\u0144skiej za naruszenie Konwencji.<\/p>\n<blockquote><p>Kluczowe zatem na drodze do r\u00f3wno\u015bci ma\u0142\u017ce\u0144skiej jest obecnie budowanie poparcia spo\u0142ecznego.<\/p><\/blockquote>\n<p>Je\u017celi nawet pa\u0144stwo nie uwzgl\u0119dni rosn\u0105cego poparcia dla r\u00f3wno\u015bci ma\u0142\u017ce\u0144skiej i nie wprowadzi odpowiednich przepis\u00f3w krajowych, w\u00f3wczas Trybuna\u0142 zapewne stwierdzi, \u017ce dosz\u0142o do naruszenia Konwencji, podobnie jak w sprawie Oliari, ju\u017c z tego tylko powodu, \u017ce pa\u0144stwo \u2013 jak na przyk\u0142ad Polska \u2013 nie przewiduje \u017cadnych ram prawnych dla funkcjonowania zwi\u0105zk\u00f3w os\u00f3b tej samej p\u0142ci.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Zesp\u00f3\u0142 Prawny Stowarzyszenia Mi\u0142o\u015b\u0107 Nie Wyklucza<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>9 czerwca 2016 r. Europejski Trybuna\u0142 Praw Cz\u0142owieka wyda\u0142 kolejny wyrok dotycz\u0105cy r\u00f3wno\u015bci ma\u0142\u017ce\u0144skiej, tym razem we francuskiej sprawie Chapin i Charpentier (skarga nr 40183\/07).<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8,11],"tags":[],"range":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/old.mnw.org.pl\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/666"}],"collection":[{"href":"https:\/\/old.mnw.org.pl\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/old.mnw.org.pl\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/old.mnw.org.pl\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/old.mnw.org.pl\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=666"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/old.mnw.org.pl\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/666\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":667,"href":"https:\/\/old.mnw.org.pl\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/666\/revisions\/667"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/old.mnw.org.pl\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=666"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/old.mnw.org.pl\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=666"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/old.mnw.org.pl\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=666"},{"taxonomy":"range","embeddable":true,"href":"https:\/\/old.mnw.org.pl\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/range?post=666"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}